Hem ziyaret, hem ticaret: Serbest ticaret ülkesi Singapur

aimsaddergisi-reklamalani

Baş döndürücü bir tatil, lüks bir yaşam ve serbest ticaret anlaşmalarıyla iş dünyası için cazip fırsatlar sunan 5,6 milyonluk çok kültürlü ada devleti Singapur, Türk yatırımcılar için, özellikle Güney Asya’ya açılmak konusunda önemli bir üs.

65 adacığıyla bir ada ülkesi olan Sigapur’un başlıca adaları Tekong, PulauUbin ve Sentosa.  Hint Okyanusu’nun sularıyla çevrili olan Singapur, Endonezya ve Malezya toprakları arasında ve dünyanın her bölgesinden farklı etnik kökene sahip insanı barındırıyor. Nüfusun 4’te 3’ünü Çinlilerin oluşturduğu ülkede yarıca Hintiler, Malaylar ve diğer azınlık grupları yaşıyor. İngilizce, Tamilce, Malayca ve Çince’nin resmi dil olduğu Singapur’da, nüfusun büyük çoğunluğu İngilizce konuşuyor. 4 bölgeye ayrılan ülke, Orchard Street, LittleIndia, Sentosa Island ve Chinatown’dan oluşuyor.

Tatil için etkileyici bir adres olan Singapur, diğer Güney Asya ülkelerine kıyasla daha yüksek bir bütçe gerektiriyor. Yaşam kalitesi, ulaşım, yeme içme gibi pek çok şey, Singapur’da üst düzey kalitede.

Turistlere oldukça ilginç gelecek yasaklara sahip olan ülkede, sakız çiğnemek, hatta ülkeye sokmak yasak. Durak dışında taksi durdurmaya çalışmak, kendinize ait bir park yeriniz yoksa araba almak, arabanız var ise onu yıkamamak ve kirli bırakmak, sokakta kavga etmek, asansörlere bir Asya meyvesi olan duryanla binmek gibi pek çok şey yasak. Bu yasaklara uyulmaması durumunda, turist ayırt etmeksizin ciddi cezalar ödeniyor.

Turistik mekânlardan olan Marina Bay Bölgesi, bataklık halinden ıslah edilerek doldurulmuş ve şehrin cazibe noktası haline getirilmiş. Ülkede ileri teknoloji ürünleri ve teknoloji harikası denebilecek tasarımlar, ekonomik fiyatlarla Orchard Road’ta temin edilebiliyor.

Ülkenin simgesi olan orkide üretiminde birinci sırada olan Singapur, tüm dünyaya bu nadide çiçeğin her renk ve çeşidini ihraç ediyor. Dünyanın en büyük orkide bahçesi de burada.

İhracatının yarısını re-export ile gerçekleştiriyor

Ülkenin ticari hayatını ve iki ülke ilişkilerini yakından incelemek için Singapur Ticaret Müşavirliği tarafından hazırlanan Singapur’a İhracat Rehberi-2018 oldukça geniş bilgilere sahip. 5,6 milyonluk bir nüfusa sahip olan Singapur, 2016 verilerine göre 296 milyar dolar Gayri Safi Yurt İçi Hasıla’ya (GSYİH) ve kişi başı 52 bin dolar gelir düzeyine sahip. Ayrıca, milli gelirinin 2 katını aşan 700 milyar dolarlık dış ticaret hacmiyle bu ada devleti, ekonomik ve ticari açıdan çok önemli fırsat ve potansiyelleri elinde bulunduruyor.  2016’da yüzde 2, 2017’de ise yüzde 3,6 büyüyen Singapur; lojistik açıdan bulunduğu konum ve diğer pazarlara açılan geçiş kapısı niteliği ile Güneydoğu Asya’daki en önemli ticaret ve finans merkezlerinden birisi. Asean Ekonomik Alanı’nın ve Trans Pasifik Ortaklık Anlaşması’nın da tarafı olan ülke Çin ve Hindistan’ın yanı sıra, Malezya, Endonezya, Vietnam, Tayvan, Tayland ve Avustralya gibi bölge ülkeleri ile de sıkı ekonomik ve ticari bağlara sahip.

Singapur gerçekleştirdiği ithalatın yaklaşık yarısını re-eksport yoluyla diğer ülkelere ihraç ediyor.  Bu özelliğiyle, özellikle bölge ülkelerine ulaşmak amacıyla, pek çok ülkenin tercih ettiği bir merkez olarak kullanılıyor.

İlgilenilen ihracat ürünlerinin Singapur’un yanı sıra, Güney Doğu Asya ülkeleri ile Çin Halk Cumhuriyeti ve Hindistan gibi piyasalarda yer alması için Singapur’un lojistik imkânları ile güçlü ekonomik ve ticari bağlarından yararlanılması son derece faydalı görünüyor. Uzakdoğu’nun en büyük deniz ticaret merkezlerinden biri olan ülke, hava taşımacılığı alanında da bölgenin en gelişmiş ülkelerinden biri olmasıyla dikkat çekiyor.

Uluslararası ticarette önemli bir faktör olan pazara giriş engelleri bakımından Singapur dünyadaki en serbest ülkeler arasında yer alıyor. Özellikle gümrük ve dış ticaret işlemlerinin hızlı ve kolay yapılabilmesi, şirket kurulumunun hızlıca gerçekleştirilebilmesi, bürokratik işlemlerin azlığı ve rüşvetin neredeyse tümüyle önlenmiş olması bunda önemli bir rol oynuyor. İngilizcenin resmi dil olması, ayrıca bir avantaj sağlıyor.

2,5 günde şirket kurulabiliyor

Dünya Bankası’nın her yıl hazırladığı Doing Business (Dünya İş Yapma Kolaylığı Endeksi) sıralamasında Singapur, son 10 yıldır 190 ülke içinde 1’inci sırada ve 2017’de de 2’inci sırada yer aldı.  Ülkelerin şirket kurma işlemlerinin tamamlanma ve işe başlama ortalama süresi 21 gün iken, Singapur’da 2,5 gün içinde şirket kurulabiliyor. Ayrıca Singapur, Economic Intelligence Unit tarafından dünyada ticaret yapılabilecek en uygun ülkeler arasında sayılıyor.

Singapur dış ticaret politikaları açısından incelendiğinde ise, dünyadaki en liberal ülkeler arasında yer alıyor. Petrol ürünleri, tütün ve tütün mamulleri, alkollü içkiler ile motorlu taşıtlar dışındaki mallardan gümrük vergisi, resim ve harç alınmıyor. Bunun yanında ihracat amaçlı Singapur serbest bölgelerinde depolanan mallar dışındaki ürünlerden yüzde 7 Mal ve Hizmetler Vergisi (KDV) tahsil ediliyor.

Singapur, 31 ülkeyi kapsayan 20 ikili ve bölgesel serbest ticaret anlaşması ağına sahip bulunuyor.

Petrol yağları ihracatta, ilaç ithalatta önemli kalemler

2017’de Türkiye Singapur’a petrol yağları ve bitümenli minerallerden elde edilen yağlar, çelikten çubuklar, gümüş, mücevherci eşyası ve aksamı, altın, ilaç, ayçiçeği tohumu, aspir veya pamuk tohumu yağları elektrik devresi teçhizatı ihraç edildi. Türkiye’nin Singapur’dan ithal ettiği ürünler ise etilen polimerleri, ilaç, otomatik bilgi işlem makineleri, manyetik veya optik okuyucular, propilen ve diğer olefinlerin polimerleri, diyodlar, transistörler ve benzeri yarı iletken tertibat, baskı yapmaya yarayan makineler ve faks makineleri olarak gerçekleşti.

Pek çok sektörde çeşitli fuarların gerçekleştiği Singapur’da, mobilya alanında International Furniture Fair Show / Asean Furniture Show ve Office Expo Asia, dünya çapında iki önemli fuar.

Türkiye-Singapur arasındaki STA pek çok fırsatı bir arada sunuyor

Türkiye ile Singapur arasında imzalanan serbest ticaret anlaşması (STA) 1 Ekim 2017 tarihi itibari ile yürürlüğe girdi. Türkiye’nin şimdiye kadar yaptığı en kapsamlı “yeni nesil STA” olan Singapur STA’sı, pek çok açıdan stratejik önem taşıyor. Güney Asya bölgesinde yapılması hedeflenen diğer kapsamlı STA’lara esas teşkil etmesi amaçlanan STA ile Türkiye ihracatının sektörel ve bölgesel temelde çeşitlendirilmesi ve Asya pazarındaki rekabet gücünün arttırılarak, Singapur’dan Türkiye’ye gelecek yabancı yatırımların teşvik edilmesi hedefleniyor. Ayrıca iki ülke işadamları arasında yeni işbirliği ve yatırım imkânlarının oluşturulması planlanıyor.

Türkiye-Singapur ticari ilişkilerinde, son 10 yılda ciddi bir ivme yakalandı. 2008 krizi sonrasında azalan ticaret hacmi, 2010 yılından itibaren tekrar artış eğilimine girdi. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre 2011 yılında, özellikle demir çelik ürünlerinin etkisiyle Türkiye’nin Singapur’a ihracatı 840,07 milyon dolara, ithalatı ise 354,25 milyon dolara ulaştı. Böylelikle, 2011 yılı ikili ticari ilişkilerde dolar bazında iki ülke arasındaki ihracat, ithalat ve dolayısıyla dış ticaret açısından zirve yılı olarak gerçekleşti. Daha sonra bazı ürünlerdeki ticaret hacminin zayıflamasıyla gerileyen ticaret hacmi son iki yılda tekrar artış sürecine girdi. 2017’de Türkiye’nin Singapur’a ihracatı 680 milyon dolar, Singapur’dan ithalat ise 400 milyon dolar oldu.

İthalatı düşürüyor, ihracatı artırıyor

Singapur, 2018 verilerine göre Türkiye’den 18 bin dolarlık testere makinesi ithalatı gerçekleştirdi. Bu rakam, aynı zamanda Singapur’un 2018’de Türkiye’den toplam ithalatına eşit. 2017’de ise “Çeşitli Makina İşlemlerini Bu İşlemler Arasında Alet Değiştirmeden Yapan Makinelerde” Singapur’un Türkiye’den ithalatı 59 bin dolar olmuştu. Yine 2017’de Türkiye’den toplam ithalatı 139 bin dolar seviyesindeydi.

Testere makineleri ithalatı ise 44 bin dolardı. Taşlama, Zımparalama veya Parlatma Makineleri; Planya, Freze veya Keserek Kalıplama Makineleri, Bükme veya Birleştirme Makineleri de 2017’de Singapur’un Türkiye’den ithal ettiği ürünler içerisinde yer alıyordu.

2017’de Singapur’un ağaç işleme makineleri sektöründe dünya genelinde toplam ithalat tutarı 86 milyon 693 bin dolarken, 2018’de bu rakam 24 milyon 176 bin dolara geriledi. Aynı dönemde Singapur, 83 milyon 821 bin dolar düzeyinde olan ihracatını da 102 milyon 517 bine ulaştırdı. Burada Singapur’un ağaç işleme makineleri sektöründe ithalattaki oranını düşürdüğü ve ihracattaki payını artırdığı görülüyor.